Moet ik aangifte doen?

Nee, dat beslis je zelf. Een aangifte maakt het wel makkelijker om de dader te laten vervolgen en om via de strafzaak schadevergoeding te vragen. Voor het Schadefonds Geweldsmisdrijven is een aangifte niet altijd nodig.

Voor een aangifte geldt: hoe eerder, hoe beter. Sporen en herinneringen vervagen. Het formulier voor schadevergoeding moet vóór de zitting bij het Openbaar Ministerie zijn; de datum staat in de brief. Bij het Schadefonds heb je tien jaar.

Wat als de dader niet betaalt?

Heeft de rechter je schadevergoeding toegekend, dan haalt het CJIB het geld bij de dader op. Is 8 maanden nadat de uitspraak definitief is nog niet alles betaald, dan schiet de overheid het bedrag voor. Bij mishandeling is dat het hele toegekende bedrag. Daarna haalt het CJIB het geld zelf bij de dader op.

Moet ik naar de rechtszaak?

Nee. Je mag erbij zijn, maar het hoeft niet, tenzij je als getuige wordt opgeroepen. Je kunt ook iemand namens jou laten spreken of een brief schrijven.

Krijgt de verdachte mijn adres te zien?

Ben je daar bang voor, vraag dan bij je aangifte of je een ander adres mag opgeven, zoals dat van het politiebureau. Dat heet domiciliekeuze. Je rekeningnummer zet je op een apart formulier dat niet in het strafdossier komt.

Het was mijn partner of iemand uit mijn familie. Geldt dit dan ook?

Ja, je rechten zijn hetzelfde. Bij geweld in huis kun je ook terecht bij Veilig Thuis: bel gratis 0800-2000, dag en nacht. Lees ook Slachtoffer van huiselijk geweld.

Slachtoffer van mishandeling — Slachtofferadvocaat.info

In het kort

Ben je nu in gevaar? Bel 112. Geen spoed, maar wil je de politie spreken? Bel 0900-8844.
Laat je letsel zo snel mogelijk bekijken door een arts. Dan is het vastgelegd.
Je mag altijd een advocaat meenemen naar de politie. Bij ernstig letsel kan die advocaat gratis zijn.
Je kunt de dader via de strafzaak laten betalen voor je schade. Betaalt hij of zij niet, dan schiet de overheid het bedrag na 8 maanden voor.
Bij ernstig letsel kun je ook een uitkering vragen bij het Schadefonds Geweldsmisdrijven, tot tien jaar na het misdrijf.

Wat kun je nu doen?

Je hoeft niet alles tegelijk te doen. Dit zijn de stappen die later het meeste verschil maken. Doe ze in je eigen tempo.

Zorg dat je veilig bent

Ben je nu in gevaar? Bel 112. Ben je bang dat het opnieuw gebeurt, vertel dat dan aan de politie en de officier van justitie. Zij kunnen kijken welke bescherming nodig is.
Laat je letsel bekijken

Ga naar je huisarts of de spoedeisende hulp, ook als het meevalt. Vraag of de arts je letsel beschrijft. Maak zelf foto’s, met datum. Ook psychische klachten tellen mee, zoals slecht slapen, angst of herbelevingen.
Schrijf op wat er is gebeurd

Wanneer en waar het gebeurde, wat er is gezegd en gedaan, en wie het zag. Doe het zo snel als je kunt. Details vergeet je sneller dan je denkt.
Denk na over aangifte

De politie is verplicht je aangifte op te nemen. Maak een afspraak via 0900-8844 en neem een geldig identiteitsbewijs mee. Je mag je laten bijstaan door een advocaat; dat mag de politie niet weigeren.
Vraag hulp

Slachtofferhulp Nederland helpt gratis, praktisch en emotioneel. Bel 0900-0101. Met juridische vragen kun je terecht bij een slachtofferadvocaat.

Je rechten als slachtoffer

Als slachtoffer heb je een eigen plek in het strafproces. Dit zijn de rechten die bij mishandeling het vaakst een rol spelen.

Informatie over je zaak Je kunt vragen om op de hoogte te blijven van je aangifte, het onderzoek en de strafzaak. Komt er geen strafzaak, dan hoor je waarom niet.
Hulp van een advocaat Je mag je altijd laten bijstaan door een advocaat, ook tijdens een verhoor. Je mag ook iemand anders meenemen, zoals een vriend of iemand van Slachtofferhulp.
Je dossier inzien Met toestemming van de officier van justitie kun je stukken uit het dossier inzien. Je kunt ook zelf stukken laten toevoegen.
Schadevergoeding vragen Je kunt de dader in de strafzaak laten betalen voor je schade. Hoe dat werkt, lees je hieronder.
Je verhaal doen Bij zwaardere vormen, zoals mishandeling met zwaar lichamelijk letsel of zware mishandeling, mag je op de zitting spreken. Anders kun je een brief schrijven: een schriftelijke slachtofferverklaring.
Een tolk Spreek je niet goed Nederlands? Dan kun je gratis een tolk vragen.
Bezwaar als er geen zaak komt Besluit de officier van justitie de verdachte niet te vervolgen? Dan kun je daarover klagen bij het gerechtshof.

Volgende stap

Liever iemand spreken?

Vraag hulp aan bij Pleuni. Je vertelt alleen wat je zelf wilt.

Hulp aanvragen Kies je situatie

Schadevergoeding: drie routes

Schade is meer dan een kapotte bril. Het gaat ook om kosten van de arts, je eigen risico, gemist loon en reiskosten. En om smartengeld: geld voor pijn, angst en verdriet. Er zijn drie manieren om die schade vergoed te krijgen. Je kunt ze naast elkaar gebruiken, maar dezelfde schade krijg je niet twee keer betaald.

Meestal de eerste stap

Via de strafzaak

Komt er een strafzaak, dan stuurt het Openbaar Ministerie je een formulier. Daarmee vraag je schadevergoeding van de verdachte. Dit heet je voegen als benadeelde partij.

Noem per schadepost een bedrag en stuur bewijs mee, zoals bonnetjes en rekeningen. Een verzoek zonder bedrag kan de rechter niet toewijzen.
Stuur het formulier op tijd terug: vóór de zitting en uiterlijk op de datum in de brief.
Kent de rechter je schadevergoeding toe, dan haalt het CJIB het geld bij de dader op. Heeft die 8 maanden nadat de uitspraak definitief is nog niet alles betaald, dan schiet de overheid het voor. Bij mishandeling is dat het hele toegekende bedrag.

Is je claim ingewikkeld, dan kan de strafrechter hem (deels) laten liggen. Dan blijft de civiele route over.

Bij ernstig letsel

Schadefonds Geweldsmisdrijven

Een eenmalige uitkering als je door een geweldsmisdrijf ernstig lichamelijk of psychisch letsel hebt. Dit is geen schadevergoeding van de dader, maar een tegemoetkoming.

Het bedrag hangt af van de ernst van je letsel. In 2026 ligt het tussen € 1.000 en € 35.000, verdeeld over zes categorieën.
Aanvragen kan tot tien jaar na het misdrijf. Was je jonger dan 18? Dan telt de termijn vanaf je 18e verjaardag.
Een aangifte is niet altijd nodig. Je moet wel kunnen laten zien wat er is gebeurd.

Je krijgt binnen 26 weken een beslissing. Krijg je later geld van de dader, dan wordt dat verrekend.

Als de strafzaak niet lukt

Via de civiele rechter

Komt er geen strafzaak, of behandelt de strafrechter je claim niet? Dan kun je de dader aansprakelijk stellen bij de civiele rechter.

Een civiele procedure kost geld. Laat je eerst adviseren of die in jouw situatie zin heeft.
Kijk ook naar je eigen verzekering. Die dekt soms een deel, bijvoorbeeld medische kosten.

Wat kun je bewaren?

Bewijs verzamelen voelt misschien vreemd. Toch heb je het nodig: voor de politie, voor je schadeclaim en voor het Schadefonds. Bewaar alles op één plek, ook als je nog niet weet wat je ermee gaat doen.

Foto’s van je letsel, met datum
Brieven en verslagen van huisarts, ziekenhuis of psycholoog
Rekeningen en bonnetjes: eigen risico, medicijnen, reiskosten
Kapotte spullen of foto’s ervan, met de aankoopbon
Loonstroken of een verklaring van je werkgever als je inkomen misloopt
Berichten, mails of screenshots die met het geweld te maken hebben
Namen en telefoonnummers van getuigen
Je aangifte met het proces-verbaalnummer, en alle brieven van politie en OM

Stuur je bijlagen mee met het formulier van het OM? Maak dan gegevens zoals je BSN en rekeningnummer onleesbaar. Je naam en geboortedatum laat je staan.

Wanneer is een advocaat gratis?

Dat hangt af van wat je is overkomen en van je inkomen.

Bij ernstig letsel mogelijk gratis Heb je door de mishandeling ernstig lichamelijk of psychisch letsel? Dan kom je mogelijk in aanmerking voor een slachtofferadvocaat zonder eigen bijdrage. Daar gelden wel voorwaarden voor.
Anders hangt het af van je inkomen Is je inkomen en vermogen niet te hoog, dan betaalt de Raad voor Rechtsbijstand het grootste deel van de advocaat. Je betaalt dan zelf een eigen bijdrage.
Slachtofferhulp is altijd gratis Slachtofferhulp Nederland helpt je bijvoorbeeld met het formulier voor schadevergoeding en met het spreekrecht.

Kennisbank

Eerst rustig uitzoeken hoe het werkt?

In de kennisbank staat stap voor stap uitgelegd wat erbij komt kijken.

Naar de kennisbank Hulp aanvragen

Wat een slachtofferadvocaat voor je kan doen

Je hoeft dit niet alleen uit te zoeken. Een slachtofferadvocaat staat alleen aan jouw kant. Bijvoorbeeld bij:

je aangifte en een verhoor bij de politie
het contact met de politie en het Openbaar Ministerie
het berekenen van je schade en het invullen van het formulier
het inzien van je dossier en uitleg over wat erin staat
de voorbereiding op de zitting, en als je wilt namens jou spreken
je aanvraag bij het Schadefonds Geweldsmisdrijven

Hulp aanvragen Direct hulp nodig

Bronnen

Deze uitleg is gebaseerd op informatie van officiële instanties, geraadpleegd op 11 oktober 2026. Het is algemene informatie: jouw situatie kan anders zijn.