In het kort
- Ben je slachtoffer van een ernstig gewelds- of zedenmisdrijf? Dan kan je advocaat gratis zijn. Dat geldt mogelijk ook als je nabestaande bent.
- Is je advocaat niet gratis, dan betaalt de overheid misschien een deel. Jij betaalt dan een eigen bijdrage. Hoe hoog die is, hangt af van je inkomen en vermogen.
- Je advocaat vraagt dit voor je aan bij de Raad voor Rechtsbijstand.
- De hulp van Slachtofferhulp Nederland is altijd gratis.
Een advocaat kost geld. Toch hoef je als slachtoffer lang niet altijd zelf te betalen. Hieronder lees je wanneer je advocaat gratis is, wat je anders betaalt en hoe je een slachtofferadvocaat vindt.
Wanneer is een slachtofferadvocaat gratis?
Ben je slachtoffer van een ernstig gewelds- of zedenmisdrijf? Dan hoef je volgens de Raad voor Rechtsbijstand onder voorwaarden geen eigen bijdrage te betalen. Je advocaat is dan gratis. Het gaat om situaties waarin je ernstig lichamelijk of psychisch letsel hebt door geweld, seksueel misbruik of seksueel geweld.
Ben je nabestaande van iemand die is overleden door moord, doodslag of dood door schuld? Dan kom je mogelijk ook in aanmerking voor een gratis advocaat. Lees ook wat er voor nabestaanden geldt.
Er gelden wel extra voorwaarden. In de wet staat dat de hulp gratis is als het Openbaar Ministerie de verdachte vervolgt. En als jij in aanmerking komt voor een uitkering van het Schadefonds Geweldsmisdrijven. Je inkomen en vermogen tellen dan niet mee. Twijfel je of dit voor jou geldt? Een slachtofferadvocaat kan het voor je nagaan.
Niet gratis? Dan hangt het af van je inkomen
Kom je niet in aanmerking voor een gratis advocaat? Dan kan de overheid een deel van de kosten betalen. Dat heet gesubsidieerde rechtsbijstand, of een toevoeging. De Raad voor Rechtsbijstand regelt dit. Het andere deel betaal je zelf. Dat is je eigen bijdrage.
Hoe hoog die bijdrage is, hangt af van je inkomen en vermogen. De Raad vraagt die gegevens op bij de Belastingdienst en kijkt naar twee jaar geleden. Vraag je in 2026 een toevoeging aan, dan telt dus je inkomen van 2024. Woon je samen of ben je getrouwd, dan telt het inkomen van je partner mee.
- Eigen bijdrage Volgens de huidige tabel van de Raad tussen € 257 en € 1.084. Hoe hoger je inkomen, hoe hoger je bijdrage.
- Inkomensgrens Je inkomen in 2024 was niet hoger dan € 35.400 als je alleen woont. Woon je samen, ben je getrouwd of heb je een eenoudergezin, dan is de grens € 50.000.
- Vermogensgrens Je vermogen in box 3 was in 2024 niet hoger dan € 36.952 per persoon.
Ligt je inkomen of vermogen boven deze grenzen? Dan betaal je de advocaat zelf. Advocaten rekenen een uurtarief. Vraag daarom in het eerste gesprek om een prijsopgave. Dan weet je vooraf waar je aan toe bent.
Volgende stap
Liever iemand spreken?
Vraag hulp aan bij Pleuni. Je vertelt alleen wat je zelf wilt.
Hoe vraag je het aan?
Je hoeft de toevoeging niet zelf aan te vragen. Je advocaat doet dat samen met jou bij de Raad voor Rechtsbijstand. De Raad beslist of je in aanmerking komt en hoe hoog je eigen bijdrage is. Is je advocaat gratis, dan is je eigen bijdrage nul. Moet je wel iets betalen, dan krijg je een factuur van je advocaat. Je betaalt de eigen bijdrage rechtstreeks aan hem of haar.
Zo vind je een slachtofferadvocaat
De Raad voor Rechtsbijstand heeft een zoekfunctie: Zoek een advocaat. Kies bij het specialisme ‘Slachtofferzaken’ en vul je postcode in. Je ziet dan advocaten bij jou in de buurt die zich met slachtofferzaken bezighouden.
Vraag in het eerste gesprek of je in aanmerking komt voor een gratis advocaat of een toevoeging. En vraag wat je zelf gaat betalen.
Slachtofferhulp is altijd gratis
Naast een advocaat kun je hulp krijgen van Slachtofferhulp Nederland. Die hulp is gratis. Slachtofferhulp helpt je bijvoorbeeld om je schade in kaart te brengen, schadevergoeding te vragen en je spreekrecht voor te bereiden. Heb je vragen over rechtshulp of over een gratis advocaat? Bel Slachtofferhulp via 0900-0101.
Liever even bellen?
Laat je terugbellen
Laat je telefoonnummer achter en vertel waarover je wilt overleggen.
Bronnen
Deze uitleg is gebaseerd op informatie van officiële instanties, geraadpleegd op 11 oktober 2026. Het is algemene informatie: jouw situatie kan anders zijn.
- Raad voor Rechtsbijstand: Geen eigen bijdrage
- Raad voor Rechtsbijstand: Eigen bijdrage
- Raad voor Rechtsbijstand: Toelichting op het verzoek om peiljaarverlegging in 2026
- Raad voor Rechtsbijstand: Peiljaarverlegging
- Raad voor Rechtsbijstand: Voorwaarden
- Raad voor Rechtsbijstand: Wat is een toevoeging?
- Raad voor Rechtsbijstand: Zoek een advocaat
- Rijksoverheid: Kan ik als slachtoffer rechtsbijstand krijgen?
- Rijksoverheid: Hoe verloopt het aanvragen van gesubsidieerde rechtsbijstand?
- Slachtofferhulp Nederland: Rechtshulp in het strafproces
- Slachtofferhulp Nederland: Invullen formulier ‘Verzoek tot schadevergoeding’
- Wet op de rechtsbijstand, artikel 44
- Wet schadefonds geweldsmisdrijven, artikel 3